Phải xóa bỏ độc quyền khiến, xuất bản sách giáo khoa

0
446

Tại sao lại có HIỆN TƯỢNG làm giáo dục bằng dự án? Một não trạng “ỷ lại vào Nhà nước” hàng đầu.

Những câu nhắc đã trở thành tập ngữ: “lập dự án”, “xin kinh chi phí Nhà nước”, “xin đề tài”, “lập dự án để xin tài trợ nước bên cạnh” và … “lập dự án ODA”.

Đặc biệt là các dự án ODA sử dụng vốn vay viện trợ tăng trưởng chính thức, tức dòng dự án đỉnh cao của đa số dự án, vì sao?

Vì đây là loại dự án thường là vay sở hữu số tiền rất lớn, do Chính phủ một nước đứng ra VAY và BẢO LÃNH, còn nơi dùng vốn vay này (Bộ Giáo dục và Tập huấn) ngay từ đầu đã hạn chế được gánh nặng tâm lý tất yếu đi kèm người đi vay: 

Chúng tôi không trực tiếp đi vay, Nhà nước đi vay cho tôi và CHẮC CHẮN sẽ trả nợ cho chúng tôi.

Dịch fake, nhà nghiên cứu Phạm Anh Tuấn, ảnh do tác kém chất lượng sản xuất.

Hơn thế nữa, Bộ Giáo dục và Huấn luyện được hưởng rất phổ biến ưu đãi trong các dự án, đề án sử dụng vốn ODA mà Chính phủ vay cho, trong ấy với ưu đãi kinh khủng nhất – TÔI LÀ “NHÀ THẦU” DUY NHẤT.

Lý do được viện ra để biện minh cho đặc ân độc quyền thường là bởi vì đây là cái dự án PHÁT TRIỂN quan trọng. 

Một lý do biện bạch nữa cũng thường được nài ra, như câu nhắc của một giáo sư trong thường trực Ban biên biên soạn chương trình sách giáo khoa sau năm 2015 cho rằng:

“Hiện thời nước ta chưa có các người được tập huấn bài bản về khoa học xây dựng chương trình và viết sách giáo khoa”, rằng “người thì thừa nhưng người có năng lực thì vô cùng thiếu”.

Xin hỏi, ở nước ta bây chừ, ai là người được đào tạo bài bản về công nghệ xây dựng chương trình và viết sách giáo khoa? Không trả lời chung chung, quanh co, hãy lên 1 danh sách cụ thể đi. 

Hãy đưa một danh sách, xã hội sẽ chỉ ra chính danh ít ra ai là người KHÔNG BIẾT SOẠN SÁCH GIÁO KHOA. 

Liệu với thể tin được năng lực viết sách giáo khoa của một vị giáo sư được đào tạo bài bản nhất trong số các vị giáo sư tự cho là mình là được tập huấn bài bản, khi được nghe vị đấy phát biểu thế này:

Bản chất của giáo dục là nội tình của giáo dục, là chiều sâu lắng đọng của nhà giáo dục!.

Nhưng tôi lại với thể lập danh sách các người biết làm sách giáo khoa. 

Xưa, chả hạn, cử nhân Đỗ Văn Tú một mình biên soạn cả bộ sách Giảng văn lớp 11. Xưa nữa, Trần Trọng Kim, Nguyễn Hiến Lê, Dương Quảng Hàm và còn biết bao người khác nữa, liệu họ với được “huấn luyện bài bản về khoa học viết sách giáo khoa ko nhỉ?  

Sự thật là thế này, nguyên cớ của đa số căn do nằm ở sự ĐỘC QUYỀN và MỌI CON ĐƯỜNG ĐỀU DẪN ĐẾN SÁCH GIÁO KHOA, tới nơi ĐỘC QUYỀN XUẤT BẢN SÁCH GIÁO KHOA.

“Toàn bộ con đường”, đúng thế, không ai với thể thiên nhiên bịa ra được, những gì đang xảy ra cho đến nay trong hiện thực đều chứng minh điều hiển nhiên, chẳng thể chối gượng nhẹ này. 

Song, điều tôi muốn xới lên để bàn trong bài viết này là NGUỒN GỐC PHÁT SINH TÂM LÝ VÀ “LỊCH SỬ” CỦA NÃO TRẠNG NÀY, não trạng làm giáo dục bằng dự án.

Khi tôi bỗng thấy 1 con chó chồm đến, tôi sợ tôi bỏ chạy hay là tôi chạy rồi mới thấy sợ? Tôi nhìn thấy chiếc bánh thì tôi thấy “ngon” quá tôi bèn thò tay chộp loại bánh để ăn hay là tôi chộp chiếc bánh để “ăn” rồi mới thấy “ngon”? 

Tâm lý học đã chứng minh vế thiết bị hai mới đúng. Người trước nhất “ăn” bánh thấy “ngon” người đó với thể là người không lo nghĩ, tinh khiết, không hề mang tư lợi. 

Vấn đề chỉ bắt đầu nói từ “người trang bị hai”, từ lần “ăn bánh” thứ hai trở đi.

Bản tính tâm lý của sự độc quyền kỳ cùng chỉ là cố giữ lấy mẫu bánh cho riêng mình vì sau lúc ăn thấy “ngon” quá.

Duyên cớ đồ vật hai, nguyên cớ với tính lịch sử nằm ở “dung tích tư tưởng” hay “khoảng trống tư duy” hay nhắc tổng quát là căn bệnh mạn tính VÔ-TƯ TƯỞNG.

“Tư tưởng” mang đòi hỏi nhiều tiền không? Thưa, phải cực kỳ nhiều tiền. Phổ biến đến nỗi ko dự án nào có số tiền đủ lớn cho nó. Tư tưởng là “vô giá”. 

“Tư tưởng” sở hữu đòi hỏi đầu tư rộng rãi thời gian nghiên cứu, đa dạng nhẫn nại, phổ biến thận trọng hay không? Thưa, buộc phải rất đa dạng. Đa dạng đến mức không có “tiến độ” hay “vòng đời” dự án nào kham nổi. 

Cổ lai, mấy ai được như cụ Archimède, đang nằm trong bồn tắm đứng phắt dậy nhào ra bên cạnh phố, hô lớn “Eureka”, thế mà có người một ban mai bất đồ hô lên: “Việt Nam đã mua ra triết lý giáo dục!”.

Ví như quan sát kỹ, ta sẽ thấy trước những năm 1980 vấn đề “triết lý giáo dục” chưa bao giờ được đặt ra. Bạn đọc mang thể kiểm chứng. Tất cả sự đều diễn ra êm thấm, trôi chảy. Giáo dục mọi sự đều với chỗ để trông cậy. 

Sách giáo khoa cho tới ngày ấy về căn bản đều dựa vào các sách giáo khoa cũ trong nước trước đây và bí quyết khiến cho sách giáo khoa của Liên Xô cũ. Bầu không khí chủ đạo là “im tâm” và “tự thỏa mãn”. 

Điểm chết người nằm ở chỗ đấy. Trong một thời gian dài, không mang sự TỰ-NGHIÊN CỨU hay nói bí quyết khác ko có tự mình tinh thần xây dựng một nền học thuật, 1 nền nghiên cứu độc lập. 

Sau các năm 1990, tổ quốc bắt đầu hội nhập sở hữu toàn thế giới. Phổ biến vấn đề dồn dập phát sinh. 

Đã với 1 “phương án” đáng ra đã buộc phải là một biện pháp giáo dục thực sự. Tiếc nuối rằng, khi này khởi đầu xuất hiện “cái bánh”. 

Mặt khác, ít ai nhìn thấy hoặc đủ sức lấp được cái không gian “tư tưởng” hay “tư duy” giáo dục mỗi ngày càng rộng hoác ra, không còn với thể bưng bít nổi được nữa.

Khi này xuất hiện một “chỗ dựa” mới.

Chỗ dựa đó sở hữu tên gọi là “hỗ trợ lớn mạnh”, đối chọi lại là “chậm vững mạnh” (sau này được sửa lại cho lịch sự hơn thành “đang trên đà vững mạnh”). Tiền thân của nó là một huyền thoại được tạo lập về sứ mạng “khai hóa văn minh”. 

Đi kèm sở hữu nó là cả loạt các huyền thoại, trong đó có hai huyền thoại tồn tại dai dẳng nhất và cũng khủng khiếp hơn cả. 1 huyền thoại là do tự mình gây ra cho chính mình, đấy là tâm lý “dĩ Âu vi trung”. 

Huyền thoại kia là do người khác gán cho mình, “huyền thoại về người bản địa lười biếng” và thương ôi, chính “chúng ta” cũng vô tình đang nói đi đề cập lại: 

“Họ” là những “người dùng chây lười”, những người biết dùng điện thoại nhưng ko bao giờ phát minh được ra cái điện thoại”.

(Xem Culture and Imperialism của Edward SAID, người mở màn cho nghiên cứu mối quan hệ giữa văn hóa mang quyền lực mềm, bản dịch tiếng Việt “Văn hóa và chủ nghĩa bá quyền” của Phạm Anh Tuấn (người viết bài này), nhà xuất bản Kiến thức ấn hành năm 2015). 

Trong phạm vi một bài viết ngắn, xin đơn cử một tỉ dụ về “bá quyền văn hóa” phê chuẩn “quyền lực mềm” được Edward SAID phân tách trong cuốn sách trên:

Vấn đề học tiếng Anh ở các nước “đang trên đà lớn mạnh”, một vấn đề thời thượng bây chừ. Eward SAID viết:

“Năm 1985, tôi được một trường đại học quốc gia tại 1 nước ở vùng Vịnh Ba Tư đề nghị tới thăm trong 1 tuần lễ, tôi hiểu là mình có nhiệm vụ buộc phải kiểm tra chương trình Anh văn của trường này và với thể sẽ đưa ra 1 số khuyến nghị cải tiến … 

Tôi đã kinh ngạc khi phát hiện ra chỉ tính thuần túy con số thôi thì môn Anh văn đã lôi kéo số lượng đông nhất những người trẻ tuổi trong bất kì phân khoa nào của trường đại học này, nhưng rồi tôi lại chán nản … 

Lý do là bởi vì hồ hết sinh viên mua tiếng Anh là dự định rút cuộc sẽ khiến cho việc cho những hãng hàng ko, hoặc những ngân hàng mà ở ấy tiếng Anh là lingua franca [ngôn ngữ chung] của toàn thế giới. 

Điều này sắp như rút cuộc đã ban cho tiếng Anh địa vị một ngôn ngữ tác động đến những lĩnh vực chuyên môn, nó bị tước đoạt những đặc điểm biểu thị hoặc mĩ học và bị lột bỏ tất cả chiều kích với tính phê phán hoặc tự-ý thức”.

Kính thưa những bậc ba má, những vị nghĩ gì khi các vị bị “nhập nhĩ” câu đề cập của ai ấy đặt vào tai mình, thậm chí đặt vào mồm mình, rằng:

“Tiếng Anh là công cụ để hội nhập càng ngày càng sâu rộng mang thế giới”“bắt buộc giỏi tiếng Anh thì với học gì đi nữa sau này mới dễ xin được việc khiến phải chăng” v.v. 

Để rồi những vị bắt những đứa con còn bé bỏng của mình đã phải đi học thêm những trọng tâm tiếng Anh, trong lúc chúng còn chưa sõi tiếng Việt của ba má chúng, của ông bà chúng, của cha ông chúng, của Nguyễn Du, của Nguyễn Trãi …

Để kết thúc bài viết cuối cùng này, tôi xin kể là chẳng thể giải quyết “não trạng” làm giáo dục bằng hô hào đạo đức. Nên giải quyết bằng LUẬT. 

Bí quyết đây bốn năm tôi kêu gọi “Hãy dám xóa bỏ độc quyền sách giáo khoa” [1]. Giờ tôi xin nhắc là PHẢI XÓA BỎ NGAY LẬP TỨC ĐỘC QUYỀN SÁCH GIÁO KHOA. 

Cần chặt đứt dòng “nœud gordien” này, chặt được nó là giải quyết được hầu hết vấn đề tồn tại, tồn đọng hiện thời của nền giáo dục.

Xóa bỏ ngay độc quyền khiến sách giáo khoa cũng ngay tức khắc xóa bỏ ngay độc quyền xuất bản sách giáo khoa, sẽ ngay thức thì mở ra 1 sinh lộ mới cho nền giáo dục nước nhà.

Vài lời kết thúc bài viết cuối, mong sao tới được tai những ai phải nghe …

(Bài cuối) 

Tài liệu tham khảo:

[1]http://www.baomoi.com/hay-dam-xoa-bo-doc-quyen-bien-soan-sgk/c/10266277.epi

[2]http://giaoduc.net.vn/Giao-duc-24h/Giao-su-Hoang-Tuy-Bien-soan-sach-giao-khoa-khong-can-tien-post150861.gd

Báo Giáo dục